Πρωτοπρεσβυτέρου Παναγιώτη Καποδίστρια: ΤΟ ΦΥΣΙΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ ΠΡΟΣΤΑΤΕΥΟΜΕΝΟ ΜΕΤΑΞΥ ΠΡΟΛΗΨΗΣ ΚΑΙ ΚΑΤΑΣΤΟΛΗΣ

[Εισήγηση στο Μαθητικό Συνέδριο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης

"Ενέργεια, Ανανεώσιμες Πηγές και Τοπικές κοινωνίες"

 Καλαμάτα 9 Απριλίου 2011]

«Δικαιοσύνην μάθετε οι ενοικούντες επί της γης» [1]

Η περιβαλλοντική βεντέτα

Δεν κομίζει κανείς κάτι το ιδιαίτερα νεωτερικό, εάν επαναλάβει για μιαν ακόμη φορά, ότι όλα τα όντα πάνω στη Γη -έλλογα, άλογα ή και παράλογα- έχουν ίσο δικαίωμα στη Ζωή. Το δικαίωμα αυτό γενικώς είναι αδιαπραγμάτευτο, αλλά καθίσταται πανίερο για εκείνα κυρίως τα ανυπεράσπιστα όντα του πλανήτη μας, τα οποία δεν διαθέτουν την δυνατότητα της λογικής, ώστε να επεξεργασθούν ή να διεκδικήσουν πράγματα για τον εαυτό τους, χρησιμοποιώντας τις προσωπικές τους νοητικές διεργασίες [2], υπερασπίζοντας εντέλει την ίδια την ύπαρξή τους.

Το φυσικό περιβάλλον, εφόσον ασφυκτιά κάτω από τη βάναυση επικυριαρχία του ανθρώπινου παράγοντα και των ιδιοτελών συμφερόντων του, είναι ανάγκη να προστατευθεί πάση θυσία από πλευράς των όσων υγιών δυνάμεων απέμειναν στις παρακμιακές κοινωνίες μας, κατανοούν τον περιρρέοντα κίνδυνο, προσλαμβάνοντας ως επίφοβη υπαρξιακή και πολιτισμική τύψη την άδικη / χρησιμοθηρική μεταχείριση των στοιχείων του περιβάλλοντος.

Και «τις ήρξατο χειρών αδίκων»; Μα υπερφίαλοι και ως εκ τούτου σαλεμένοι ανθρώπινοι νόες, οι οποίοι καταληστεύουν ολοένα τις όποιες εναπομείνασες και ήδη εξασθενημένες δυνατότητες της Φύσης, οπότε, στη συνέχεια, η έκπτωση από το «κατά φύσιν» στο οικτρό «παρά φύσιν» ανταποδίδεται στη σύνολη ανθρωπότητα ως εκδίκηση ή ως μια είδους περιβαλλοντική βεντέτα, δίχως λήξη ορατή, πλην όμως εξαιρετικά δυσοίωνη και άφευκτη [3].

Δεν πρέπει να λησμονάμε ότι κατά τις τρεις τελευταίες δεκαετίες του Εικοστού Αιώνα συνέβησαν μερικές από τις σοβαρότερες καταστροφές εις βάρος του Περιβάλλοντος, γνωστότερες των οποίων είναι η πτώση του πετρελαιοφόρου Tore Canyon στις ακτές της Κορνουάλης, με αποτέλεσμα τη μόλυνση των αγγλικών και γαλλικών ακτών με 100.000 τόνους ακάθαρτου πετρελαίου (1967), το ατύχημα στο Σοβέζο της Ιταλίας, όταν το εργοστάσιο της βιομηχανίας Hoffman-La Roche διέρρευσε διοξίνη (1976), το ατύχημα της Union Carbide στο Bhopal της Ινδίας (1984), η μόλυνση του ποταμού Ρήνου από αγροχημικά προϊόντα της βιομηχανίας Sandoz (1986), το πυρηνικό ατύχημα στο Τσερνομπίλ (1986) [4]. Ο Εικοστός Πρώτος Αιώνας «εγκαινιάσθηκε» ήδη με το πρόσφατο σοβαρότατο πυρηνικό ατύχημα στην Φουκουσίμα της Ιαπωνίας (2011) [5]. Σε αυτές όλες τις καταστροφές, εάν προσθέσουμε τα καθημερινά μικρά / μεγάλα οικολογικά εγκλήματα των «προοδευμένων» βιομηχανικών κοινωνιών μας, τότε η κατάσταση είναι κάτι περισσότερο από απελπιστική. Για παράδειγμα: Αναθυμηθήκαμε ανωτέρω το ατύχημα της Κορνουάλης, όμως είναι κοινός τόπος πλέον ότι κάθε χρόνο οι θάλασσές μας δέχονται την ισοδύναμη ρύπανση εξήντα ενός Tore Canyon.

Το Δίκαιο του Περιβάλλοντος

Το Περιβάλλον προστατεύεται συνταγματικά ανά τον Κόσμο. Είναι και αυτό ένα καίριο βήμα! Αν ανατρέξουμε, παραδείγματος χάριν, στο ισχύον Σύνταγμα του Ελληνικού Κράτους, θα διαπιστώσουμε ότι το άρθρο 24, παράγραφος 1, προτάσεις 1 και 2, είναι σαφέστατο και πολλαπλά ομιλητικό στην ολιγολογία του: «Η προστασία του φυσικού και πολιτιστικού περιβάλλοντος αποτελεί υποχρέωση του Κράτους. Για τη διαφύλαξή του το Κράτος έχει υποχρέωση να παίρνει ιδιαίτερα προληπτικά ή κατασταλτικά μέτρα» [6].

Καθώς βιώνουμε την παράνοια της (απ)ανθρώπινης εγωπάθειας έναντι των στοιχείων του κόσμου μας, οι λύσεις, οι οποίες απομένουν στις λεγόμενες ευνομούμενες κοινωνίες -το Κράτος εν προκειμένω- και ουδόλως μάς τιμούν, κινούνται όντως μεταξύ πρόληψης και καταστολής, σύμφωνα και με το Σύνταγμά μας.

Ήδη, συν τω χρόνω και κυρίως μετά το 1970, έχει διαμορφωθεί στον χώρο του Δικαίου ένας ιδιαίτερος κλάδος, ο οποίος αφορά στην περιβαλλοντική προστασία: το Δίκαιο του Περιβάλλοντος [7], το οποίο σπονδυλώνεται από τους εθνικούς νόμους, τις διεθνείς συνθήκες, τους κανονισμούς και τις οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Στην Ελλάδα, σε εφαρμογή του άρθρου 24 του Συντάγματος (που προαναφέρθηκε), πλείστες όσες αποφάσεις πολιτικών δικαστηρίων υπεραμύνονται πλέον των οικολογικών αγαθών και ποιοτήτων [8], έστω και αν εκπίπτουν συχνά-πυκνά σε γράμμα κενό, εξαιτίας της επιτηδειότητας διαφυγής των πολλών και διαφόρων γνωστών - αγνώστων καταπατητών κάθε ηθικής και νομικής τάξης.

Πρόληψη λοιπόν και καταστολή είναι οι δύο απαραίτητοι πλέον πόλοι, μεταξύ των οποίων συνεχίζει να επιβιώνει -όπως και εφόσον επιβιώνει, περιφρουρούμενο πάντως- το φυσικό περιβάλλον. Το πηγαινέλα όμως αυτό μεταξύ των δύο ανωτέρω μεθόδων διάσωσής του προσιδιάζει όχι σε υγιείς κοινωνίες, αλλά σε κοινωνίες φθοράς, πτώσης και παρακμής, στις οποίες η σπάθη του νόμου επικρέμαται πάνω από τις κοινωνικές ή ιδιωτικές εκφάνσεις, χειραγωγώντας εξαναγκαστικά σε τήρηση των αυτονόητων.

Προς μιαν άλλη περιβαλλοντική δικαιοσύνη

«Τω καιρώ εκείνω» ο λόγος του Ιησού εθεώρησε «μακαρίους» τούς «πεινώντας και διψώντας την δικαιοσύνην», προαναγγέλλοντας ευφρόσυνα ότι «αυτοί χορτασθήσονται» [9]. Μια άλλη διάσταση και ερμηνεία του κυριακού αυτού λογίου θα μπορούσε να αφορά σε μια περιβαλλοντική δικαιοσύνη, τουτέστιν έμπρακτη παραδοχή από πλευράς ανθρώπου τού αυτονόητου δικαιώματος τού υπάρχειν για όλα ανεξαιρέτως τα στοιχεία του φυσικού περιβάλλοντος, αναγνώριση του ίσου κύρους τους έναντι της προσωπικής παρουσίας του επάνω στον πλανήτη Γη και, ως εκ τούτων, υπεράσπισή του με κάθε δυνατό τρόπο, οπόταν θίγεται. Όλες αυτές οι εν δικαιοσύνη συμπεριφορές στηρίζονται κατ’ ουσίαν στην Αγάπη, από την οποία προήλθαμε «εκ του μη όντος εις το είναι» και την οποία οφείλουμε προς κάθε κατεύθυνση, ώστε να δικαιούμαστε να υπάρχουμε. Μες από αυτή την διαδικασία θα μπορούσε να οδηγηθεί ο σύγχρονος Κόσμος στην εν αρμονία κοινωνία (ή μάλλον, επανεπικοινωνία) με τον Θεό, στον «χορτασμό» δηλαδή, τον οποίον ευαγγελίζεται δια των Μακαρισμών του ο Ιησούς Χριστός. Οι κτιστές δικές μας ενέργειες υπέρ του κτιστού κόσμου μας -πείνα και δίψα για τα δίκαια και την κοσμική ισορροπία του- αποδεικνύουν και απευθύνουν σεβασμό προς τον Δίκαιο Κτίστη του Παντός. Στη συνέχεια, συναντώμενες με τις άκτιστες ενέργειες Εκείνου, θα μπορούσαν να οδηγήσουν ασφαλέστατα στην πληρότητα και μακαριότητα, την οποία εξασφαλίζει η αγαπητική παρουσία Του στη ζωή και τις δραστηριότητές μας.

Αξίζει να μνησθούμε ότι ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος (υπερευαίσθητος σε θέματα Περιβάλλοντος πνευματικός ηγέτης των Ορθοδόξων και ήδη αναγνωρισμένος παγκοσμίως για τις σύντονες προσπάθειές του [10]) επισημαίνει επ’ αυτού: «(…) Έν των βασικωτέρων προβλημάτων, τα οποία αποτελούν το υπόβαθρον της οικολογικής κρίσεως, αποτελεί η έλλειψις δικαιοσύνης. Ως δικαιοσύνη δε, νοείται όχι μόνον η νομική αντιστοιχία δόσεως και αντιδόσεως, παραβάσεως και συνεπείας, παροχής και αντιπαροχής, αλλά και η καθολική αρετή, η επέκεινα της στενοκάρδου εκπληρώσεως υποχρεώσεων. Η Λειτουργική και πατερική παράδοσις της Εκκλησίας κρίνει ως δίκαιον εκείνον ο οποίος συμπονεί και δίδει ελευθέρως με μοναδικόν άξονα την αγάπην. Η δικαιοσύνη εκτείνεται τόσον προς τον συνάνθρωπον όσον και προς ολόκληρον την κτίσιν. Ο εμπρησμός των δασών, η ληστρική εκμετάλλευσις των φυσικών πόρων, το χάσμα ευημερίας μεταξύ “πλουσίου” Βορρά και του “πτωχού” Νότου, αποτελούν εκδηλώσεις παραβάσεως της αρετής της δικαιοσύνης» [11].

Βέβαια και για να μην θεωρηθούμε αιθεροβάμονες, με περίσκεψη κατανοούμε, ως σκεπτόμενοι και ανησυχούντες πολίτες του σύγχρονου νεφελώδους κόσμου μας, ότι όλα τα ανωτέρω εκτεθέντα αποτελούν παρηγορητικές απλώς αναλύσεις ή και αξιέξοδες (κύκνειες ίσως) ελπίδες, καθώς όλες οι περί την Οικολογία θεωρήσεις (από τη «θεωρία της Γαίας» [12] έως τη «Βαθιά» [13], τη «Ρηχή» [14], την «Κοινωνική» [15] ή τη «Θεολογική» [16] Οικολογία και άλλες ενδιαφέρουσες), παρά τις πάμπολλες και φιλότιμες προσπάθειές τους, αποτυγχάνουν ολοένα, επειδή προσκρούουν σε πολύ μεγάλα -ανομολόγητα εν πολλοίς- συμφέροντα, τα οποία οδηγούν τη Γη μας σε ολοκαύτωμα και βέβαιο χαμό, καθώς ολοένα και διαρκώς πυροβολείται η Ελπίδα.

Ή, μήπως, (πρέπει να) έχει διασωθεί η Ελπίδα;

ΣΗΜΕΙΩΣΕΙΣ

 

1. Ησαΐας 26,9.

2. Βλ. Ρόντερικ Φρέηζιερ Νας, Τα δικαιώματα της φύσης, Ιστορία της περιβαλλοντικής ηθικής, εκδ. Θυμέλη, Αθήνα 1995. Στις σελίδες αυτού του έργου (όπου ο αμερικανικός ριζοσπαστικός περιβαλλοντισμός βρίσκει έναν γνήσιο εκφραστή του) μεταξύ πολλών άλλων, αναφέρονται οι απόψεις του Τζων Λοκ, του Τζων Μιουρ, του Άλμπερτ Σβάιτσερ, της Κάρλστον, του Μπαρούχ Σπινόζα, του Χένρυ Θορώ και του Τζων Στιούαρτ Μιλλ. Πρβλ. Νικολίτσας Δ. Γεωργοπούλου, Ηθική της οικολογικής συνείδησης, Αθήνα 1995.

3. Τούτη η έως εσχάτων «βεντέτα» διεκτραγωδείται με περισσή ζωντάνια στο, James Lovelock, Η εκδίκηση της Γαίας. Γιατί η Γη αντεπιτίθεται και πώς μπορούμε ακόμα να σώσουμε την ανθρωπότητα, Μτφρ Άγγελου Φιλιππάτου, εκδ. Εκδοτικός Οργανισμός Λιβάνη, Αθήνα 2007.

4. Στοιχεία από την Βικιπαίδεια.

5. Τον εκκλησιαστικό σκεπτικισμό για το ατύχημα της Φουκουσίμα, το οποίο ακολούθησε τον καταστρεπτικό σεισμό των 8,9 ρίχτερ και το τσουνάμι, εξέφρασε με σχετικό Μήνυμά του από 13ης Μαρτίου 2011 εκ του Φαναρίου ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος: «Με σφιγμένην από πόνον την καρδίαν όλη η ανθρωπότης ζη το δράμα του τεκτονικού σεισμού που συνεκλόνισε την Ιαπωνίαν και εστοίχισε την ζωήν εις πολλούς συνανθρώπους μας. Με αγωνίαν βλέπει τας παραπλεύρους ζημίας εις την Χώραν του Ανατέλλοντος Ηλίου και εις τας άλλας χώρας του Ειρηνικού Ωκεανού. Προσευχαί απευθύνονται από κάθε γωνίαν της γης τόσον υπέρ των απολεσθέντων, όσον και υπέρ των εξακολουθητικώς δοκιμαζομένων και κινδυνευόντων από τας μετασεισμικάς εκρήξεις του εγκελάδου. Αλλ’ ήλθεν, αλλοίμονον!, ως μία ακόμη τραγική συνέπεια του σεισμού, η έκρηξις του πυρηνικού αντιδραστήρος της Φουκοσίμα, δια να καταστήση ακόμη φρικαλεώτερον τον εφιάλτην της Ιαπωνίας. Αι απαίσιαι συνέπειαι αυτής οσημέραι θα γίνωνται ευρύτερον αντιληπταί. Και όσον μεν αφορά εις τον σεισμόν, ο άνθρωπος δεν έχει λόγον. Τα αίτιά του τον υπερβαίνουν. Όσον αφορά όμως εις την έκρηξιν του πυρηνικού αντιδραστήρος και εις την πυρηνικήν ενέργειαν γενικώτερον, λόγος υπάρχει. Με όλον τον οφειλόμενον προς την επιστήμην σεβασμόν, εις την τοσούτον επικίνδυνον δι’ αυτήν την επιβίωσιν της ανθρωπότητος πυρηνικήν ενέργειαν, αντιπροτείνομεν τας ακινδύνους πρασίνας μορφάς ενεργείας, αι οποίαι και το περιβάλλον σέβονται και τον άνθρωπον δύνανται επαρκέστατα να υπηρετήσουν εις τας ανάγκας του. Ο Δημιουργός μας εχάρισεν ήλιον, αέρα, θαλάσσια και ωκεάνεια κύματα, εκ των οποίων δυνάμεθα να παράξωμεν ενέργειαν. Η οικολογούσα επιστήμη εφεύρε τρόπους και εξ αυτών των σκυβάλων να πορίζεται ενέργειαν ακίνδυνον. Διερωτώμεθα, λοιπόν: Προς τι η τροπή προς τόσον επικίνδυνα εγχειρήματα; Μήπως πρόκειται δι’ ύβριν κατά της φύσεως; Αλλά η φύσις εκδικείται! (…)» [Από τον επίσημο ιστότοπο του Οικουμενικού Πατριαρχείου: http://www.ec-patr.org/docdisplay.php?lang=gr&id=1301&tla=gr]

6. Βλ. σχετικά, Γιώργου Παπαδημητρίου, «Περιβαλλοντικό Σύνταγμα», στον συλλογικό Τόμο Μ. Σ. Σκούρτου και Κ. Μ. Σοφούλη, Η Περιβαλλοντική Πολιτική στην Ελλάδα. Ανάλυση του Περιβαλλοντικού Προβλήματος από τη Σκοπιά των Κοινωνικών Επιστημών, εκδ. τυπωθήτω Γιώργος Δαρδανός, Αθήνα 2005, σσ. 29-52.

7. Βλ. Γλ. Σιούτη, Η συνταγματική κατοχύρωση της προστασίας του περιβάλλοντος, 1986, σ. 13. Εμπεριστατωμένο, συνοπτικό και χρηστικό επί του θέματος είναι και το μελέτημα: Ευαγγελίας Κουτούπα-Ρεγκάκου, Δίκαιο του περιβάλλοντος, εκδ. Σάκκουλα, Αθήνα - Θεσσαλονίκη 2005 (α΄ έκδοση).

8. Βλ. Ι. Κ. Καρακώστα, «Η προστασία των περιβαλλοντικών αγαθών μέσα από τη νομολογία των πολιτικών δικαστηρίων», στον συλλογικό Τόμο Μ. Σ. Σκούρτου και Κ. Μ. Σοφούλη, ό.π., σσ. 53-71.

9. Ματθ. 5,6.

10. Βλ. σχετικά στα: Πρωτοπρεσβυτέρου Παναγιώτη Καποδίστρια, Κεφάλαια Θεολογίας του Περιβάλλοντος, εκδ. Ιεράς Μητροπόλεως Ζακύνθου, Ζάκυνθος 2006, σσ. 93-135 και Του ίδιου, «Ο οικολογικός λόγος του Οικουμενικού Πατριαρχείου (Νεότερες πτυχές)», Εφημέριος 58 (Νοέμβριος 2009) τεύχ. 9, σσ. 18-23.

11. Απόσπασμα από το προλογικό κείμενο «Επί τη εκδόσει των Πρακτικών του Δ΄ εν Χάλκη Οικολογικού Σεμιναρίου», το οποίο συγκλήθηκε από το Οικουμενικό Πατριαρχείο από 25 μέχρι 30 Ιουνίου 1997, με γενικό θέμα «Περιβάλλον και Δικαιοσύνη» Βλ. Οικουμενικού Πατριάρχου Βαρθολομαίου, Μηνύματα και Ομιλίαι δια το Περιβάλλον, εκδ. Φανάριον, Αθήναι 2002, σ. 296.

12. Βλ. James Lovelock, Η εκδίκηση της Γαίας…, ό.π., σ. 278.

13. Βλ. ό.π., σσ. 264 εξ.
14. Βλ. άρθρο «Η “ηθική” σχέση του ανθρώπου με το περιβάλλον» στον περί της Οικολογίας ιστότοπο της Εφημερίδας Απογευματινή: http://www.apogevmatini.gr/econews/?p=231 (δημοσίευση: 4.1.2009 - αποτύπωση: 14.1.2010)

15. Βλ. Murray Bookchin, “What is Social Ecology?”, from Environmental Philosophy: From Animal Rights to Radical Ecology, edited by M. E. Zimmerman, Englewood Cliffs, NJ: Prentice Hall, 1993.

16. Βλ. Ηλία Οικονόμου, Θεολογική Οικολογία. Θεωρία και πράξη, Αθήνα 1994.

Μαθητικό Συνέδριο Περιβαλλοντικής Εκπαίδευσης με θέμα «Ενέργεια, Περιβάλλον και Ανθρώπινη Κοινωνία»

Καλαμάτα 9-10 Απριλίου 2011

Οργάνωση - Τόπος διεξαγωγής: Εκπαιδευτήρια Μπουγά, Πρωτοελλαδικού Μεγάρου - Ακοβίτικα, Καλαμάτας

Συνδιοργανωτές: Ιερά Μητρόπολις Μεσσηνίας, Α.Τ.Ε.Ι. Καλαμάτας, Δ/νση Α/θμιας Εκπ/σης ν. Μεσσηνίας, Δ/νση Β/θμιας Εκπ/σης ν. Μεσσηνίας, Κ.Π.Ε. Καλαμάτας, Π.Ε.ΕΚ.Π.Ε. παράρτημα Πελοποννήσου.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

ΣΑΒΒΑΤΟ 9 ΑΠΡΙΛΙΟΥ

ΠΡΩΙΝΗ ΣΥΝΕΔΡΙΑ

9.00 – 9.20 Προσέλευση – Εγγραφές

9.20 – 9.30 Στοχοθεσία συνεδρίου, Φώτιος Δ. Μπουγάς, Διευθυντής Εκπαιδευτηρίων Μπουγά

9.30 – 9.45 «Ελληνικά Νησιά : Σύνθεση ΑΠΕ με ήπια τουριστική παρέμβαση - Αγροτουρισμός. Μελέτη περίπτωσης: Άγιος Ευστράτιος και Μήλος»
Δρ. Λεωνίδας Α. Παπακωνσταντινίδης, Καθηγητής Περιφερειακής Ανάπτυξης Τμήματος Τοπικής Αυτοδιοίκησης, Α.Τ.Ε.Ι. Καλαμάτας

9.45 – 10.00 «Εκπαίδευση για την ενέργεια: η προσέγγιση των ευρωπαϊκών προγραμμάτων»,
Ευτυχία Μαύρου, Περιβαλλοντολόγος Μ.Δ.Ε. Ειδικός Επιστήμονας Κέντρου Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΚΑΠΕ)

10.00 – 10.15 «Εξοικονόμηση Ηλεκτρικής Ενέργειας»,
Παναγής Βασιλάτος - Οικονομολόγος, 1ο ΓΕΛ Αργοστολίου

10.15 – 10.30 «Ηλιακή Ενέργεια»,
Ιωάννα Αποστολοπούλου, Καθηγήτρια Τεχνολογίας, 4ο Γυμνάσιο Πύργου

10.30 – 10.45 «Κλιματική αλλαγή και ανανεώσιμες πηγές ενέργεις»,
Κατερίνα Αβδελά, Δασκάλα, Δημ. Σχ. Πειραματικό Σερρών, Κων/νος Καραμανλής

10.45 – 11.00 «Οι κλιματικές αλλαγές ως αιτία δημιουργίας περιβαλλοντικών προσφύγων»,
Ιωάννης Στάγιας, Καθηγητής Τεχνολογίας, Γυμνάσιο Ερμιόνης

11.00 – 11.30 Διάλειμμα

11.30 – 13.00 Βιωματικά Εργαστήρια:

1ο Εργαστήριο: «Εργαστήριο Ενεργειακής Τεχνολογίας» Χρήστος Κανελλόπουλος, Καθηγητής Μηχανολογίας, 4ο ΕΠΑΛ Καλαμάτας

2ο Εργαστήριο: «SOS Energy» Εργαστήριο Η/Υ με διαδραστικό παιχνίδι εξοικονόμησης ενέργειας, ΚΠΕ Καλαμάτας

3ο Εργαστήριο: «Ο Φαέθοντας παράγει καύσιμο» Άρις Νικολαΐδης, Φυσικός - Ελένη Λεμπέση, Χημικός, Εκπαιδευτήρια Μπουγά

4ο Εργαστήριο: «Φιδάκι Οικολογικής Μετακίνησης» Ευτυχία Μαύρου, Περιβαλλοντολόγος Μ.Δ.Ε. Ειδικός Επιστήμονας ΚΑΠΕ

5ο Εργαστήριο: «Κατασκευές» Εργαστήριο Επιστημών Γαλιλαίος

13.00 – 13.15 «Ήλιος: Ευλογία ή Ευλογιά»,
Δέσποινα Καλλιπέτη, Βιολόγος, ΓΕΛ Τυμπακίου, Φαιστού Κρήτης

13.15 – 13.30 «Η ενέργεια μέσα από τη συστημική σκέψη»,
Άγγελος Σολδάτος, Καθηγητής Οικιακής Οικονομίας, Γυμνάσιο Πύλου

13.30 – 13.45 «Το φυσικό λιμανάκι του Αποστόλου Παύλου στη Λίνδο Ρόδου»,
Αναστασία Χατζαντωνίου, Δασκάλα, Δημ.Σχ. Φανών Ρόδου

13.45 – 14.00 «Εγκαταστάσεις με φωτοβολταϊκά στη βόρεια Μεσσηνία»,
Ευτυχία Τούλιου, Δασκάλα, Δημ.Σχ. Αυλώνας

14.00 – 16.00 Γεύμα

16.00 – 18.00 Βιωματικά Εργαστήρια – Εργασία Πεδίου:

1o Εργαστήριο: «Το ανανεώσιμο ταξίδι τριών φίλων: Φούφης ο Ανεμούλης, Λάμπης ο Λιάκος, Νεράκης ο Τρέχας στην Καλαμάτα» Δρ. Διονύσης Παπαχρήστου, Ηλεκτρολόγος Μηχανικός ΕΜΠ, Ειδ. Επιστήμονας Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας (ΡΑΕ) και Ελένη Στεργιοπούλου, Ειδ. Επιστήμονας ΡΑΕ

2o Εργαστήριο: «Βιοκλιματική Αρχιτεκτονική» - Θεωρητική Προσέγγιση και Έρευνα Πεδίου στις «Βιοκλιματικές Κατοικίες Καλαμάτας» ΚΠΕ Καλαμάτας

ΑΠΟΓΕΥΜΑΤΙΝΗ ΣΥΝΕΔΡΙΑ

19.30 – 19.45 Προσέλευση – Χαιρετισμοί

19.45 – 20.05 «Το φυσικό περιβάλλον προστατευόμενο μεταξύ πρόληψης και καταστολής»,
Πρωτοπρεσβύτερος Παναγιώτης Καποδίστριας, Γενικός Αρχιερατικός Επίτροπος Ι.Μ. Ζακύνθου

20.05 – 20.25 «Ενέργεια, κτήριο και νοικοκυριό: δυνατότητες εξοικονόμησης»,
Ευτυχία Μαύρου, Περιβαλλοντολόγος Μ.Δ.Ε. Ειδικός Επιστήμονας ΚΑΠΕ

20.25 – 20.45 «Ο εθνικός στόχος του 2020 για την Κλιματική Αλλαγή. Υφιστάμενη κατάσταση και προοπτικές ανάπτυξης των έργων ΑΠΕ στην Ελλάδα», Δρ. Διονύσης Παπαχρήστου, Ηλεκτρολόγος Μηχανικός ΕΜΠ, Ειδ. Επιστήμονας ΡΑΕ

20.45 – 21.00 Συζήτηση

21.00 – 21.15 «Περιβαλλοντικά Τραγούδια» από την Περιβαλλοντική Ομάδα του Μουσικού Σχολείου Καλαμάτας

ΚΥΡΙΑΚΗ 10 ΑΠΡΙΛΙΟΥ

10.00 – 10.15 «Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας και Εξοικονόμηση Ενέργειας χθες, σήμερα, αύριο»,
Μαρία Σταθέα, Φιλόλογος - Παναγιώτα Ψυχογυιοπούλου, Φιλόλογος - Βιβλιοθηκονόμος, 6ο ΓΕΛ Καλαμάτας Α Μ Μ Α

10.15 – 10.30 Α.Π.Ε. – Πράσινα Σπίτια: «Εφαρμογές στην Τοπική Κοινωνία»,
Απόστολος Παναγιώτου, Ηλεκτρολόγος - Σοφία Σαρρή, Φιλόλογος, Υπεύθυνη Περ/κης Εκπ/σης Β/θμιας Εκπ/σης ν. Αργολίδας

10.30 – 10.45 «Ενέργεια: πηγές, εναλλακτικές μορφές και εξοικονόμηση ενέργειας», Καλλιόπη Καλποδήμου, Φιλόλογος, 1ο ΕΠΑΛ Άργους

10.45 – 11.00 «Το νερό ως πηγή ενέργειας και τρόποι εξοικονόμησης νερού»,
Ηλίας Κυρίος, Καθηγητής Φυσικής Αγωγής, 12ο Δημ.Σχ. Αγρινίου

11.00 – 11.15 «Ανακύκλωση και Ενέργεια»,
Αθανάσιος Ψαρρέας, Δάσκαλος, 18ο Δημ. Σχ. Καλαμάτας

11.15 – 11.30 «Γύρνα φτερωτή του μύλου (από τον ανεμόμυλο και το νερόμυλο στα πάρκα αιολικής ενέργειας)»,
Μαρία Πουλάκου, Δασκάλα, Δημ. Σχ. Λαιίκων

11.30- 11.45 «Κατασκευές με θέμα την Ενέργεια»,
Σταυρούλα Νικολετσέα, Νηπιαγωγός, 4ο Ολοήμερο Νηπιαγωγείο Καλαμάτας

11.45 – 12.00 «Παίζουμε με τον αέρα»,
Χριστίνα Βλαχοπούλου, Ελένη Κουλούρη, Γιώτα Κωνσταντινέα, Νηπιαγωγοί, Εκπαιδευτήρια Μπουγά

12.00 – 12.15 Διάλειμμα

12.15 – 12.40 Παρουσιάσεις εργασιών βιωματικών εργαστηρίων - Συμπεράσματα

13.00 Λήξη Εργασιών Συνεδρίου

Τις εργασίες του Συνεδρίου συντονίζουν τα μέλη της οργανωτικής επιτροπής: Σταυρούλα Αλεξανδροπούλου, Υπεύθυνη Π.Ε. Β/θμιας Εκπ/σης ν. Μεσσηνίας, Φωτεινή Αργυροπούλου, Καθηγήτρια Εφαρμογών ΑΤΕΙ Καλαμάτας, Γεώργιος Παναγόπουλος, Υπεύθυνος Π.Ε. Α/θμιας Εκπ/σης ν. Μεσσηνίας, Γεώργιος Πανταζόπουλος, Καθηγητής Ηλεκτρολογίας ΚΠΕ Καλαμάτας, Αλίσσια Σπυροπούλου, Φιλόλογος-Υπεύθυνη Εκπ/κών Προγρ/των Εκπ/ρίων Μπουγά, π. Αθανάσιος Χατζής, Εφημ. Ενορ. Ι.Ν. Αναλήψεως του Χριστού Καλαμάτας, Υπεύθ. Νεότητας Ι.Μ.Μ.

Δηλητήρια στην πόρτα μας

Όλοι αγωνιούμε για το πυρηνικό ατύχημα της Ιαπωνίας και τις ανάλογες οικολογικές εκτροπές, που θίγουν ούτως ή άλλως το οικοσύστημα. Και καλώς αγανακτούμε κι επαναστατούμε! Γύρω μας όμως συντελούνται διάφορα ακατάγραφα μικροεγκλήματα κατά τα φυσικού περιβάλλοντος, τα οποία δρούν πάντως εναντίον μας μακροπρόθεσμα και προσθετικά.

Είναι ο καιρός της Άνοιξης, καιρός που η φύση γύρω μας έχει γιορτή, καθώς ξανοίγει ανθοφορία στο φως και τη ζωή! Όμως η βλακώδης -πλην εγκληματική- συμπεριφορά ορισμένων οργιάζει... Κάποιοι (όχι λίγοι) συντοπίτες μας, μη ανεχόμενοι τα αθώα χορτάρια και τα έξοχα αγριολούλουδα στα ελαιοστάσια ή τα κτήματά τους, βρίσκουν λύση "πανεύκολη" για να τα αφανίσουν: Ειδικά ζιζανιοκτόνα φαρμακο-φαρμάκια, με τα οποία ραντίζουν τον τόπο τους, δίχως να συναισθάνονται -οι ανόητοι- ότι ραντίζουν κυριολεκτικά με θάνατο, όχι απλώς τα φυτά, αλλά και δια της διατροφικής αλυσίδας ή της ατμόσφαιρας τον ίδιο τους τον εαυτό, μαζί με τα παιδιά και τους οικείους τους. Για (δήθεν) ασφάλεια μάλιστα κρεμούν τα πειστήρια του εγκλήματος, όπως μαρτυρά η ανωτέρω φωτογραφία: Το μπουκάλι του θανάτου, που χρησιμοποιήθηκε για να σκοτώσει τα φυτά, ώστε να... προσέχουμε όσοι ενδεχομένως ορεγόμαστε να συλλέξουμε -ως συνήθως- αγριόχορτα... Τραγική κοροϊδία!...

Μα είναι δυνατόν να μην υπάρχει η στοιχειώδης ευαισθησία; Είναι δυνατόν να δηλητηριάζουμε εαυτούς και αλλήλους με τα φυτοφάρμακα και τα λοιπά τοξικά στις αγροτικές καλλιέργειες (ζιζανιοκτόνα - εντομοκτόνα - παρασιτοκτόνα ή μυκητοκτόνα), ενώ κοπτόμαστε για τα κακά της Οικουμένης; Ας διορθώσουμε πρώτα τις μειονεξίες του Οίκου μας, ώστε να δικαιούμαστε ύστερα να επαναστατούμε ή να προτείνουμε λύσεις για τα του Κόσμου.-

Αγανακτισμένος 

π. Παναγιώτης Καποδίστριας

Τα αγαπημένα των Ζακυνθινών "Κουρκουτζέλια". Τα τρώμε είτε βραστά, είτε κοκκινιστά. Φύονται παντού αυτή την εποχή, όμως τα φυτοφάρμακα σχεδόν απαγορεύουν το μάζεμά τους... Η φωτό προέρχεται από την αποψινή μας απόπειρα συγκομιδής τους, από υγιή ακόμη λιοστάσια του Μπανάτου. Δίπλα σε αυτά όμως, σε άλλα λιοστάσια, ήδη έχει ενσκήψει θάνατος...

Η αγωνία του Οικουμενικού Πατριάρχη για την έκρηξη στον πυρηνικό αντιδραστήρα της Φουκοσίμα / Explosion at Japanese nuclear plant

Ευαίσθητος περί τα οικολογικά ο Οικουμενικός Πατριάρχης Βαρθολομαίος -όπως και κάθε σώφρων άνθρωπος του πλανήτη μας- με αφορμή του μεγάλο πυρηνικό ατύχημα στην Ιαπωνία, εξαπέλυσε το ακόλουθο Μήνυμα προς την "πολιτισμένη" Οικουμένη. Ας ενωτισθούμε του σοφού λόγου του:

Με σφιγμένην από πόνον την καρδίαν όλη η ανθρωπότης ζη το δράμα του τεκτονικού σεισμού που συνεκλόνισε την Ιαπωνίαν και εστοίχισε την ζωήν εις πολλούς συνανθρώπους μας. Με αγωνίαν βλέπει τας παραπλεύρους ζημίας εις την Χώραν του Ανατέλλοντος Ηλίου και εις τας άλλας χώρας του Ειρηνικού Ωκεανού. Προσευχαί απευθύνονται από κάθε γωνίαν της γης τόσον υπέρ των απολεσθέντων, όσον και υπέρ των εξακολουθητικώς δοκιμαζομένων και κινδυνευόντων από τας μετασεισμικάς εκρήξεις του εγκελάδου. Αλλ’ ήλθεν, αλλοίμονον!, ως μία ακόμη τραγική συνέπεια του σεισμού, η έκρηξις του πυρηνικού αντιδραστήρος της Φουκοσίμα, δια να καταστήση ακόμη φρικαλεώτερον τον εφιάλτην της Ιαπωνίας. Αι απαίσιαι συνέπειαι αυτής οσημέραι θα γίνωνται ευρύτερον αντιληπταί. Και όσον μεν αφορά εις τον σεισμόν, ο άνθρωπος δεν έχει λόγον. Τα αίτιά του τον υπερβαίνουν. Όσον αφορά όμως εις την έκρηξιν του πυρηνικού αντιδραστήρος και εις την πυρηνικήν ενέργειαν γενικώτερον, λόγος υπάρχει.

Με όλον τον οφειλόμενον προς την επιστήμην σεβασμόν, εις την τοσούτον επικίνδυνον δι’ αυτήν την επιβίωσιν της ανθρωπότητος πυρηνικήν ενέργειαν, αντιπροτείνομεν τας ακινδύνους πρασίνας μορφάς ενεργείας, αι οποίαι και το περιβάλλον σέβονται και τον άνθρωπον δύνανται επαρκέστατα να υπηρετήσουν εις τας ανάγκας του. Ο Δημιουργός μας εχάρισεν ήλιον, αέρα, θαλάσσια και ωκεάνεια κύματα, εκ των οποίων δυνάμεθα να παράξωμεν ενέργειαν. Η οικολογούσα επιστήμη εφεύρε τρόπους και εξ αυτών των σκυβάλων να πορίζεται ενέργειαν ακίνδυνον. Διερωτώμεθα, λοιπόν: Προς τι η τροπή προς τόσον επικίνδυνα εγχειρήματα; Μήπως πρόκειται δι’ ύβριν κατά της φύσεως; Αλλά η φύσις εκδικείται!

Από του Οικουμενικού Πατριαρχείου εκτενείς προσευχάς αναπέμπομεν υπέρ του εν θλίψει και δοκιμασία ευρισκομένου προσφιλούς ιαπωνικού λαού και έκκλησιν ποιούμεθα προς πάσαν κατεύθυνσιν δι’ αναθεώρησιν της υπέρ της πυρηνικής ενεργείας πολιτικής των κρατών.

Στον παράδεισο του Pilanesberg National Park {1}

Είναι 23 Φεβρουαρίου 2011 κι έχουμε την ξεχωριστή ευκαιρία να βρισκόμαστε στον παράδεισο του Pilanesberg National Park στην βορειοδυτική South Africa.

Τα πολλά λόγια είναι πραγματική φτώχεια, όταν έχουμε αποτυπώσει τις πανέμορφες εικόνες, που δημοσιεύουμε ανωτέρω. Σάς προ(σ)καλούμε να μπείτε μαζί μας στον μαγευτικό κόσμο των Ζώων που περικλείονται εκεί, αφήνοντας έξω "πάσαν την βιοτικήν μέριμναν"!!!

ΚΑΙ ΚΑΤΙ ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΑΞΙΟ ΜΕΛΕΤΗΣ:

100 Best Things to do in South Africa

Crocodile Sanctuary: Από μακριά και... αγαπημένοι!

Τον Νοέμβριο του 2007 βρισκόμαστε στο λεγόμενο Crocodile Sanctuary στο Sun City της Νοτίου Αφρικής. Κροκόδειλοι παντού τριγύρω μας! Μια πολυκοσμία, σάς λέμε!... Χιλιάδες κροκόδειλοι, ασφαλισμένοι, εννοείται! Φωτοβιντεοσκοπούμε όσο πιο προσεκτικά μπορούμε. Από μακριά και... αγαπημένοι!

Λεονταρισμοί στη Νότιο Αφρική / South Africa Lions

Το οπτικοακουστικό υλικό της σημερινής συνάφειάς μας προέρχεται από το πρώτο ταξίδι μας στη South Africa, τον Νοέμβριο του 2007. Βρισκόμαστε σε φάρμα, στα βορειοδυτικά της Νοτίου Αφρικής, πολύ κοντά στον ποταμό Μόκολο και στα σύνορα της μεγάλης αυτής χώρας με τη γειτονική Μποτσουάνα.

Στο πρώτο βίντεό μας, θαυμάζουμε τη... φιλικότητα μιας ομάδας λιονταριών σε μιαν ασφαλισμένη φάρμα, ενώ σε όλα τα υπόλοιπα την διαδικασία ταΐσματός τους. Σάς προειδοποιούμε: Οι εικόνες σοκάρουν, δεδομένου ότι αποτυπώνουν τον προαιώνιο νόμο της άγριας ζωής!

π. Π. Κ.

Aurora Borealis. Λόγος π. Παναγιώτη Καποδίστρια μετά Μουσικής Σπύρου Δεληγιαννόπουλου

Όλοι γνωρίζουμε το φαινόμενο Aurora Borealis (Βόρειο Σέλας). Πρόκειται για ένα πανηγύρι του φυσικού περιβάλλοντος, μια εξαίσια δόξα τής θείας μεγαλοπρέπειας, ούτως ή άλλως χάρμα οφθαλμών, που πάντοτε γοητεύει και θέλγει.

Πάνω σε μυστηριακή μουσική του καλού Ζακυνθινού συνθέτη Σπύρου Δεληγιαννόπουλου, ο π. Παναγιώτης Καποδίστριας έγραψε στίχους στις αρχές του 2008, αφορμώμενος από τη μαγεία του φαινομένου αυτού, δημοσιευμένους ήδη στη συγκεντρωτική έκδοση των ποιημάτων του "Καμένες Πεταλούδες. Ποιήματα 1979-2009".

Η σύμπραξη αυτή αποτυπώθηκε σ' ένα εκφραστικό των πραγμάτων βίντεο, το οποίο δημοσιεύουμε παρακάτω για να μετάσχουν οι φίλοι αναγνώστες του NaturaZante στην πανδαισία του μυστικού Σύμπαντος, δηλαδή του Λόγου μετά Μουσικής:

Ανάλογο θέμα, σε παλαιότερη δημοσίευση στον ίσκιο του Ήσκιου, δείτε εδώ.

Το Φελλόδεντρο της Ζακύνθου (Querqus Suber / Φελλοφόρος Βαλανιδιά)

  Εξερευνά και παρουσιάζει η Μαρία Σιδηροκαστρίτη-Κοντονή 

Πριν από λίγες ημέρες, έλαβα από τον γείτονά μου κ. Δημήτρη Λευκαδίτη ένα μήνυμα και αρκετές φωτογραφίες ενός δέντρου, που φύεται στο κτήμα Καρρέρ στη θέση Παλιοκάντουνο (δρόμος Ζακύνθου Ρωμυρίου), με την επισήμανση ότι πρόκειται για Φελλόδεντρο, ύψους 10 μέτρων και διαμέτρου κόμης φυλλώματος 5 μέτρων.

Το είχα δει πολλές φορές και όλο έλεγα να ρωτήσω τί δέντρο είναι και όλο το αμελούσα.

Σε τηλεφωνική επικοινωνία μου με τον ειδικό επί θεμάτων χλωρίδας κ. Λορέντζο (Λόρη) Μερκάτη, έμαθα ότι το επιστημονικό του όνομα είναι Querqus Suber και στα ελληνικά Φελλοφόρος Βαλανιδιά και είναι γηγενές δέντρο της Ιβηρικής Χερσονήσου, από τον φλοιό του οποίου εξάγεται ο γνωστός μας φελλός.

Το συγκεκριμένο Φελλόδενδρο πρέπει να είναι 100 χρόνων τουλάχιστον, σύμφωνα με αυτά που έλεγε στον ίδιο τον αγπαητό κ. Λόρη, ο Λουκάς Καρρέρ και είχε φυτευθεί από την οικογένειά του. Επίσης ότι είναι το μοναδικό δέντρο του είδους του, που έχει ευδοκιμήσει στην Ζάκυνθο και υπάρχει ακόμη ένα στην Κέρκυρα.

Σε σχετική αναζήτηση στο διαδίκτυο, βρήκα ότι στην Ικαρία "φύεται το μοναδικό Φελλόδεντρο της Ελλάδας", αλλά τελικά, φίλοι Ικαριώτες, δεν είναι μοναδικό!... Υπάρχουν άλλα δύο τουλάχιστον! Στην Ζάκυνθο και στην Κέρκυρα!!

Πολύ εύστοχη η φωτογράφηση του Φελλόδενδρου Δημήτρη! Μπορούμε από αυτή την ιστοσελίδα να καταγράψουμε και αλλά δέντρα που φύονται στο νησί μας και είναι μνημεία της φύσης! Ευχαριστούμε πολύ και από αυτή την θέση τον κ. Λορέντζο Μερκάτη για τις πολύτιμες πληροφορίες του.

Διαδικτυογραφία: www.Nikaria.gr και www.samartziswines.gr, για οποιον θέλει να μάθει για τις φυσικές ιδιότητες του δέντρου, τον τρόπο συγκομιδής του φελλού κλπ.

Ακρωτήρι του Zante, 14/10/2011

Micromeria Browiczii (Labiatae), ένα ασυνήθιστο φυτό στη Ζάκυνθο

Η πιστή φίλη και καλή συνεργάτις του πολυπεριοδικού μας Μαρία Σιδηροκαστρίτη μάς γνώρισε την ύπαρξη μιας εξόχως σημαντικής για τη Ζάκυνθο επιστημονικής ανακοίνωσης.

Πρόκειται για την εργασία των Kit Tan και Jerzy Zieliński στο Περιοδικό Polish Botanical Journal 46(1): 31-33, 2001, η οποία αφορά σ' ένα ασυνήθιστο -προφανώς- φυτό, το Micromeria Browiczii, το οποίο συνάντησαν οι παραπάνω ερευνητές στην ευρύτερη περιοχή του Αγαλά της Ζακύνθου.

Τα στοιχεία του εν λόγω άρθρου είναι τ' ακόλουθα:

MICROMERIA BROWICZII (LABIATAE), AN UNUSUAL NEW SPECIES FROM ZAKINTHOS (IONIAN ISLANDS, GREECE).

Abstract: Micromeria browiczii, sp. nov. belonging to Micromeria Benth. sect. Micromeria, is described as a species new to science. It occurs near coastal cliffs on Zakinthos, the Ionian island nearest the Peloponnese in southern Greece. It is a morphologically well-defined species, distinguishable by its neat revolute leaves and dense greyish indumentum.

Key words: Micromeria, new species, Zakinthos, Ionian Islands, Greece

Kit Tan, Botanical Institute, University of Copenhagen, 140 Gothersgade, DK-1123 Copenhagen K, Denmark; e-mail: kitt@bot.ku.dk
Jerzy Zieliński, Polish Academy of Sciences, Institute of Dendrology, Parkowa 5, Kórnik, PL-62-035 Poland; e-mail: jeziel@rose.man.poznan.pl or jeziel@poczta.onet.pl

Για όσους επιθυμούν να το αναγνώσουν ολόκληρο, το παραθέτουμε φωτογραφικά. Κάνοντας κλικ σε κάθε ακόλουθη σελίδα, γίνεται μεγέθυνση:

 

Πρωτοχρονιά στο κλουβί

Φωτογραφίες: Πορφύρης, σήμερα

Συμβούλιο της Επικρατείας: Παράνομα τα τουριστικά έργα στη Μονή Τοπλού

Παράνομα κρίθηκαν από την Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας τα έργα της Μονής Τοπλού στο Κάβο Σίδερο του Νομού Λασιθίου. Οι σύμβουλοι Επικρατείας ακολουθώντας την εισήγηση της συναδέλφου τους κυρίας Κατερίνας Χριστοφορίδου έκαναν δεκτή την αίτηση περίπου 300 κατοίκων του Λασιθίου, με την οποία ζητούσαν να ακυρωθεί η υπουργική απόφαση του 2007 με την οποία εγκρίθηκαν περιβαλλοντικοί όροι για την ολοκληρωμένη τουριστική ανάπτυξη της έκτασης του ιδρύματος Παναγία η Ακρωτηριανή (περίπου 25.000 στρέμματα), η οποία είναι ενταγμένη στο δίκτυο Natura 2000. Το σχέδιο θα υλοποιούνταν από την εταιρεία «Loyalward ltd» και περιελάμβανε ξενοδοχειακές μονάδες δυναμικότητας 7.000 κλινών, ειδικό χώρο γκολφ με τα αναγκαία γήπεδα, εμπορικά και εκθεσιακά κέντρα, παραθεριστικές κατοικίες κτλ. Το έργο αυτό θεωρούνταν από τα μεγαλύτερα στα Βαλκάνια, ενώ αντίστοιχη μονάδα λειτουργεί στη Μεσσηνία.

Η Ολομέλεια του ΣτΕ (απόφαση 3920/2010) έκρινε ότι η περιβαλλοντική αδειοδότηση του έργου δεν έγινε νόμιμα καθώς δεν έχει προηγηθεί πρόβλεψη οργανωμένης δραστηριότητας με βάση χωροταξικό σχεδιασμό. Σύμφωνα με τους συμβούλους τα έργα που πρόκειται να κατασκευαστούν αποτελούν «σύνθετο έργο μεγάλης κλίμακας, το οποίο έχει τον χαρακτήρα τουριστικού οικισμού». Τέτοιας όμως μορφής τουριστική ανάπτυξη ούτε ήπια είναι ούτε περιλαμβάνεται στις κατευθύνσεις και στις προτάσεις του περιφερειακού πλαισίου Κρήτης, το οποίο προβλέπει ποιοτική αναβάθμιση των τουριστικών παράκτιων περιοχών της βόρειας και νότιας ακτής του νησιού, ενώ «αποκλείει τη μορφή εντατικής τουριστικής εκμετάλλευσης της ανατολικής παράκτιας και ευαίσθητης περιβαλλοντικά ενότητας, όπου χωροθετείται το επίμαχο έργο». Επίσης το Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο «συνέλαβε» πλημμέλειες στην περιβαλλοντική αδειοδότηση του όλου έργου.

Στη δικαστική απόφαση υπογραμμίζεται ότι από τις επιταγές του άρθρου 24 του Συντάγματος προκύπτει ότι «η πραγματοποίηση έργων ανάπτυξης παραγωγικών και επιχειρηματικών δραστηριοτήτων είναι επιτρεπτή μόνο σε περιοχές οι οποίες εκ των προτέρων και με βάση νόμιμα κριτήρια έχουν καθοριστεί ως προοριζόμενες για την ανάπτυξη των εν λόγω συγκεκριμένων δραστηριοτήτων». Κατά συνέπεια, συνεχίζει η Ολομέλεια, «δεν είναι νόμιμη η έκδοση διοικητικών πράξεων με τις οποίες καθορίζεται θέση συγκεκριμένης παραγωγικής δραστηριότητας κατά παράλειψη του προσήκοντος επιπέδου χωροταξικού ή πολεοδομικού σχεδιασμού, προτού δηλαδή εγκριθεί για την περιοχή το προβλεπόμενο από την κείμενη νομοθεσία οικείο σχέδιο χρήσεων γης». Και αυτό, ανεξαρτήτως «των εφαρμοζομένων επί μέρους μεγεθών και χαρακτηριστικών του έργου, ως και του εύρους, της πληρότητας και της επιστημονικής επάρκειας των μελετών περιβαλλοντικών επιπτώσεων που συνοδεύον τη χωροθέτηση, διότι αυτές εκπονούνται και αφορούν το τελικό επίπεδο εφαρμογής, δηλαδή την πραγμάτωση του έργου, και δεν δύνανται να υποκαταστήσουν το τυχόν ελλείπον ενδιάμεσο και κρίσιμο στάδιο χωροταξικού σχεδιασμού».

Τέλος, απερρίφθησαν οι υπέρ της υλοποίησης του έργου παρεμβάσεις από την αγγλικών συμφερόντων εταιρεία Loyalward, μητροπόλεις του Λασιθίου, την Ενωση Δήμων και Κοινοτήτων, αγροτικούς συνεταιρισμούς, εμπορικούς, αθλητικούς και πολιτιστικούς συλλόγους κυρίως της Σητείας.

Πηγή: ΤΟ ΒΗΜΑonline

Τα πράσινα χαλιά των Στροφάδων

Έτσι, με τόσο όμορφες πράσινες μοκέτες, ντύνεται η γη των Στροφάδων μετά την αγαπητική εμπειρία της βροχής! Οι αφ' υψηλού σημερινές φωτογραφίες είναι ενδεικτικές της ωραιότητας του τόπου!

"μεσ' στο ναό της φύσης"

Διονύσιος Σολωμός

(ἀπό τό Carmen Seculare)

Δέν εἶναι χόρτο ταπεινό, χαμόδεντρο δέν εἶναι·

βρύσες ἁπλώνει τά κλαδιά τό δέντρο στόν ἀέρα·

μήν καρτερῇς ἐδῶ πουλί, καί μήν προσμένῃς χλόη·

γιατί τά φύλλ’ ἄν εἶν’ πολλά, σέ κάθε φύλλο πνεῦμα.

Τό ψηλό δέντρ’ ὁλόκληρο κ’ ἠχολογᾷ κι’ ἀστράφτει

μ’ ὅλους τῆς τέχνης τούς ἠχούς, μέ τ’ οὐρανοῦ τά φῶτα.

Σαστίζ’ ἡ γῆ κ’ ἡ θάλασσα κι’ ὁ οὐρανός τό τέρας,

τό μέγα πολυκάντηλο μέσ’ στό ναό τῆς φύσης,

κι’ ἁρμόζουν διάφορο τό φῶς χίλιες χιλιάδες ἄστρα,

χίλιες χιλιάδες ᾄσματα μιλοῦν καί κάνουν ἕνα.

Πρωτοπρεσβύτερου Παναγιώτη Καποδίστρια: "Κεφάλαια Θεολογίας του Περιβάλλοντος"

Ιερά Μητρόπολις Ζακύνθου, Ζάκυνθος 2006, σσ. 165. Προλογίζει ο Οικουμενικός Πατριάρχης κ.κ. Βαρθολομαίος ο Α΄

Γράφει ο Δρ Δημήτρης Γ. Μαγριπλής

Περιοδικό ΣΥΝΑΞΗ, 115 (2010)

Ο π. Π. Καποδίστριας, επί σειρά ετών επιστημονικός συνεργάτης του Τμήματος Οικολογίας και Περιβάλλοντος (σήμερα πλέον Τεχνολογίας Περιβάλλοντος και Οικολογίας) του Τ.Ε.Ι. Ιονίων Νήσων, συνέγραψε ένα ευσύνοπτο φοιτητικό εγχειρίδιο (όπως αναφέρει ο ίδιος στη σ. 19), στο πλαίσιο του μαθήματος «Θρησκεία και Περιβάλλον». Το γεγονός όμως ότι, εκτός από ένας δόκιμος συγγραφέας επιστημονικών κειμένων, είναι και ένας από τους λαμπρότερους εκπροσώπους της νεότερης ελληνικής ποίησης, καθιστά το βιβλίο άριστο δείγμα αισθητικής (το εμπροσθόφυλλο είναι της διάσημης χαράκτριας Άριας Κομιανού και οι εκφραστικές προμετωπίδες των κεφαλαίων του ζωγράφου – αγιογράφου Ν. Μπιάζη–Σεντή) και μια απόλυτα προσεγμένη δουλειά, τόσο στο λόγο όσο και στην ουσία του. Το βιβλίο κεφαλαιοποιείται σε επτά μέρη:

Στο πρώτο κεφάλαιο «Θρησκεία και περιβάλλον: Μια σχέση αμφίδρομη» (σσ. 21–25), τονίζεται η αμφίδρομη και αδιάπτωτη σχέση μεταξύ θεολογούντων και οικολογούντων (σ. 22).

Στο δεύτερο κεφάλαιο «Ένας αρχαίος ψαλμός για το περιβάλλον» (σσ. 25–31), παρουσιάζεται ο 103ος (ργ΄) Ψαλμός, ο λεγόμενος Προοιμιακός, ως Περιβαλλοντικός ψαλμός (σ. 25), καλώντας τον αναγνώστη σε συναίσθηση και αλλαγή νοοτροπίας (σ. 26). Η νεοελληνική απόδοση του ψαλμού από τον συγγραφέα είναι άριστη και ιδιαιτέρως ενδιαφέρουσα για τους φιλολογούντες και τους αγαπώντες την ποίηση (σ. 28–30).

Στο τρίτο κεφάλαιο τονίζεται το «πλησιέστερο περιβάλλον μας» που είναι το ίδιο το «ανθρώπινο σώμα» (σσ. 31-51), η αναγκαιότητα του σεβασμού του και φυσικά η αντιδιαστολή του από την προοπτική του θανάτου, που απορρέει από την άρνηση της ανάστασης ως συνέχειας της ίδιας της ζωής.

Στο τέταρτο κεφάλαιο «Τα Θεοφάνια: Αγιασμός του οικοσυστήματος – πανηγύρι συμπαντικό» (σσ. 51–55), καταδεικνύεται η εορτή των Φώτων ως το σύνορο ανάμεσα σε δύο αντιτιθέμενες εποχές, (χαρακτηριζόμενες έτσι τροπικά και όχι χρονικά, σ. 54), της πριν και μετά της αξιοποίησης και νοηματοδότησης της ύλης από τον Θεάνθρωπο.

Στο πέμπτο κεφάλαιο «Στο μέγα καύμα χλωρός. Μια οικολογική προσέγγιση στην Αποκάλυψη από θεολογική άποψη» (σσ. 55–79), επιχειρείται μια άκρως πρωτότυπη προσωπική προσέγγιση των ιερών κειμένων από θεολογικο–οικολογική οπτική. Η λύση του οικολογικού προβλήματος βρίσκεται, σύμφωνα με το συγγραφέα, «… στην σώζουσα επιστροφή του ανθρώπου στην αρχαία του προπτωτική και σταυρώσιμη απλότητα, εκείνη των πρωτοπλάστων , τηρουμένων πάντοτε βέβαια των αναλογιών» (σ. 78).

Στο έκτο κεφάλαιο «Ορθόδοξη ασκητική και φυσικό περιβάλλον» (σσ. 79–93), παρουσιάζονται οι ασκητές του ορθόδοξου μοναχισμού, ως ειδικοί περιβαλλοντολόγοι. Παλαιότεροι και σύγχρονοι γέροντες καταδεικνύουν ότι η ψυχική αποκάθαρση και πνευματική ανακαίνιση του ανθρώπου, δια της νοεράς άθλησης, διαθέτει δυναμικές επανόρθωσης της τραγικής για την κτίση κατάστασης του οικολογικού αδιεξόδου. Αν και οι μοναχοί της ορθόδοξης εκκλησίας δεν εντάχθηκαν ποτέ σε οικολογικά κινήματα, συμμετέχουν πρωτοπόρα και ενεργά «…στις διεθνείς προσπάθειες για καλυτέρευση της ποιότητας ζωής και ύπαρξης πάνω στο πλανήτη…» (σ. 90).

Στο έβδομο κεφάλαιο «Οι πράσινες ευαισθησίες του Οικουμενικού Πατριάρχη Βαρθολομαίου Α΄» (σσ. 93–123), τονίζεται η ενεργητική διάθεση του Πατριάρχη και οι οικολογικές του πρωτοβουλίες, που σκοπό έχουν να ανοικοδομήσουν τον σύγχρονο άνθρωπο στην προοπτική ενός καινού και ανακαινισμένου οικοσυστήματος.

Το βιβλίο ολοκληρώνει παράρτημα κειμένων (συνέντευξη του Πατριάρχη, η κοινή διακήρυξη του Πάπα Ιωάννη Παύλου Β΄ και του Πατριάρχη το 2002, τα οικολογικά των Φώτων – λόγος του Μητροπολίτη Ζακύνθου Χρυσοστόμου Β΄ το 1995), ένα μικρό ανθολόγιο εκκλησιαστικών κειμένων για το περιβάλλον και η «Ευχή εις τον εγκαινισμόν του Κέντρου Περιβαλλοντικής Εκπαιδεύσεως Λιθακιάς Ζακύνθου» δείγμα υψηλής ποιητικής τέχνης του συγγραφέα (σ. 154–5), όπως και η «Ικετήριος ευχή δια τας ημέρας περιβάλλοντος» (σ. 156–7). Τέλος η επιλογή θεολογικής βιβλιογραφίας για το περιβάλλον και την οικολογία, που παρατίθεται στο βιβλίο, αποτελεί σημαντικό βοήθημα για κάποιον που θα θελήσει να εντρυφήσει περαιτέρω στο θέμα.